2027 Yılı Cumhurbaşkanlığı Yıllık Programı, nitelikli yabancılara yönelik yeni bir düzenleme, ikamet amaçlı vizenin yaygınlaştırılması ve kayıt dışı yabancı istihdamına karşı planlı denetimler öngörüyor.
Bu yazı 1 Kasım 2026 itibarıyla 27 Ekim 2026 tarihli ve 33413 mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 2027 Yılı Cumhurbaşkanlığı Yıllık Programı esas alınarak hazırlanmıştır. Program bir planlama belgesidir; içindeki tedbirler ancak ayrıca çıkarılacak kanun, yönetmelik veya idari düzenlemelerle uygulamaya geçer. Somut bir başvurudan önce güncel mevzuat teyit edilmelidir.
Türkiye’de ikamet eden, çalışan ya da yatırım yapmayı düşünen yabancılar için önümüzdeki yılın yol haritasını en açık gösteren resmî belgelerden biri Cumhurbaşkanlığı Yıllık Programıdır. 2027 programı, 27 Ekim 2026’da 11934 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile onaylanarak Resmî Gazete’de yayımlandı. Daha önce programın kentsel dönüşüm yargısına ilişkin tedbirlerini ele almıştık; bu yazıda “Uluslararası Göç” başlığı ile çalışma hayatına ilişkin bölümlerde yabancıları doğrudan ilgilendiren noktaları özetliyoruz.
Programdaki güncel tablo
Programa göre Eylül 2026 itibarıyla Türkiye’deki yabancı sayısı 3,6 milyon dolayındadır. Bunların 2,20 milyonu geçici koruma altındaki Suriyeliler, 1,27 milyonu ikamet izniyle bulunan yabancılar, yaklaşık 128 bini ise uluslararası koruma başvuru sahibidir. Program, ülkede çalışma amacıyla bulunan ikamet izni sahibi yabancıların çalışma iznine yönlendirilmesi gibi uygulamalarla düzenlenen çalışma izni sayısının bir önceki yıla göre yüzde 39,52 arttığını belirtiyor.
Belgede son dönemde yapılan bazı uygulama değişikliklerine de yer veriliyor: ikamet izni başvurularının noterler aracılığıyla da yapılabilmesiyle başvurulardaki maddi hataların önemli ölçüde azaldığı, öğrenci ikamet izni başvurularının üniversitelerden alındığı ve 1 Temmuz 2025’ten itibaren uluslararası öğrencilere üniversite kaydı sırasında yabancı kimlik numarası verildiği ifade ediliyor.
2027 için öngörülen tedbirler
Vize ve ikamet
Program, yabancıların geliş amacının henüz Türkiye’ye gelmeden kaynak ülkede değerlendirilmesi için 2024 yıl sonunda başlatılan ikamet amaçlı vize uygulamasının yaygınlaştırılmasının planlandığını belirtiyor. Tedbir 815.5 kapsamında İçişleri Bakanlığı sorumluluğunda, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ile Dışişleri Bakanlığı işbirliğiyle “katma değer sağlayacak nitelikli yabancıların ülkemize gelişi ve amacına uygun kalışlarına yönelik düzenleme” yapılacak. Bu düzenlemenin içeriği programda ayrıntılandırılmamıştır.
Çalışma izni ve kayıt dışı yabancı istihdamı
Çalışma hayatı bölümünde iki tedbir öne çıkıyor. Tedbir 702.1’e göre uluslararası işgücünün kayıtlı istihdamını desteklemek üzere Uluslararası İşgücü Danışma Kurulu bünyesinde çalışmalar yapılacak. Tedbir 703.2’ye göre ise yabancı uyrukluların yoğun olarak çalıştığı sektörlerde risk analizleri yapılacak ve kayıt dışı yabancı çalıştırmanın yaygın olduğu işyerlerinde planlı denetimler gerçekleştirilecek. Program ayrıca, izinsiz çalıştığı için hakkında sınır dışı etme kararı alınan yabancıların daha önce idarece karşılanan çeşitli masraflarının doğrudan işverenden tahsil edilmesine imkân veren yönetmeliğin 23 Ocak 2026’da yürürlüğe girdiğini hatırlatıyor.
Girişimci ve yatırımcılar
Tedbir 559.4 kapsamında Türkiye Tech Visa Programı için hedef ülke ve segmentler (girişimci, uzaktan çalışan teknoloji profesyoneli, yatırımcı) dikkate alınarak tanıtım ve entegrasyon faaliyetleri yürütülecek. Program, İstanbul Finans Merkezi’nde 22 Mayıs 2026’da faaliyete geçen Tek Durak Büro’da şirket kuruluşu, vergi, sosyal güvenlik, çalışma ve ikamet izinleri gibi işlemlerin tek noktadan sunulduğunu; bu yapının büyük ölçekli uluslararası yatırımlara hizmet verecek bir “Tek Durak Ofis” modeline dönüştürülmesi için mevzuat hazırlıklarının sürdüğünü belirtiyor.
Kimleri etkiliyor, ne yapılmalı?
Yabancı çalıştıran işverenler için en somut mesaj denetimlerin yoğunlaşacağıdır: çalışma izinlerinin süresinde alınması ve uzatılması, izinsiz çalıştırmanın yalnızca idari para cezası değil sınır dışı masrafları açısından da işverene yük getirebileceği dikkate alınmalıdır. Ayrıntılar için çalışma izni sayfamıza ve çalışma izni rehberimize bakabilirsiniz.
İkamet izni almayı planlayanlar açısından vize aşamasındaki değerlendirmenin ağırlık kazanması, kalış amacının baştan doğru belgelendirilmesini daha önemli hâle getiriyor. Başvuru ve ret süreçleri için ikamet izinleri ve yabancılar hukuku sayfalarımız yol gösterebilir.
Sık sorulan sorular
Yıllık Programdaki tedbirler hemen yürürlüğe girer mi?
Hayır. Yıllık Program bir planlama belgesidir; tedbirler ilgili kurumların çıkaracağı kanun, yönetmelik veya idari düzenlemelerle uygulamaya geçer. Programın yayımlanması tek başına başvuru koşullarını değiştirmez.
“Nitelikli yabancılar” için yapılacak düzenleme ne getirecek?
Program yalnızca İçişleri Bakanlığı sorumluluğunda böyle bir düzenleme yapılacağını söylüyor; içeriği, kapsamı ve takvimi belirtilmemiştir. Düzenleme yayımlandığında ayrıca değerlendirilmesi gerekecektir.
İzinsiz yabancı çalıştıran işveren hangi riskle karşılaşır?
Program, izinsiz çalıştığı için sınır dışı edilen yabancının masraflarının işverenden tahsiline imkân veren yönetmeliğin 23 Ocak 2026’da yürürlüğe girdiğini ve 2027’de yabancıların yoğun çalıştığı sektörlerde planlı denetim yapılacağını belirtiyor.
Değerlendirme
2027 programı, yabancılar alanında bir yandan nitelikli işgücü, öğrenci ve yatırımcıyı kolaylaştırmayı, öte yandan kayıt dışı yabancı istihdamına karşı denetimi artırmayı hedefliyor. Tedbirlerin uygulamaya nasıl yansıyacağı, önümüzdeki aylarda çıkarılacak düzenlemelere bağlı. İkamet, çalışma izni veya yabancı personel istihdamına ilişkin bir sorunuz için bizimle iletişime geçebilirsiniz.
Kaynakça
Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır ve hukuki görüş niteliği taşımaz.